Thank you for reading this post, don't forget to subscribe!
Këtë javë, Daily Mail botoi¹ një portret të fortë dhe të pamëshirshëm për Richard Grenell, ish drejtor në detyrë i inteligjencës kombëtare të Shteteve të Bashkuara dhe dikur një figurë qendrore e politikës së jashtme gjatë administratës së parë të Donald Trump. Titulli ishte i drejtpërdrejtë. Fliste për rënie, për mërgim drejt një pune ndërtimi, për përplasje dhe për një izolim që vinte nga brenda.
Për lexuesin në Washington, ishte një histori për luftëra fraksionesh në botën e Trump. Për lexuesin në Ballkan, ku Grenell ka luajtur një rol të prekshëm dhe shpesh të trazuar, ishte diçka më shumë. Ishte një sinjal.
Sipas Daily Mail, Grenell, i cili u ngjit me shpejtësi në hierarkinë e lëvizjes së Trump dhe në vitin 2020 mori përkohësisht drejtimin e komunitetit amerikan të inteligjencës, ai sot gjendet në krye të Qendrës Kennedy, në një moment kur institucioni përgatitet për një mbyllje dyvjeçare dhe rindërtim të thellë. Gazeta raporton se Presidenti Trump njoftoi planet për ta mbyllur qendrën për një ristrukturim masiv, duke e lënë Grenellin në krye të një institucioni që, sipas një burimi të cituar, është në shembje. Një person që ka punuar me të në Qendrën Kennedy i tha Daily Mail se stafi ishte befasuar me sjelljet e tij dhe se ekzistonte frika se institucioni mund të shkatërrohej krejtësisht.
Daily Mail e paraqet këtë lëvizje jo si ngritje, por si mërgim për të. Ajo citon katër burime diplomatike që pretendojnë se Grenell është përjashtuar nga vendimmarrjet më të ndjeshme të politikës së jashtme dhe është larguar nga ndikimi i nivelit të lartë siç edhe e kemi konfirmuar në raportin tonë² të shkurtit 2025. Portreti që ndërtohet është ai i një brendësi luftarak, stilin e të cilit ish kolegë e përshkruajnë si të pamëshirshëm dhe të ashpër, dhe që më në fund i ka kushtuar me hyrje në qendër të pushtetit të Administratës së dytë të Presidentit Trump.
Grenell nuk ka dhënë një përgjigje të detajuar publike ndaj përmbajtjes së artikullit, megjithëse ai ka mohuar një përplasje të raportuar me shefen e stafit të Shtëpisë së Bardhë, Susie Wiles, duke këmbëngulur se mban marrëdhënie miqësore me të. Daily Mail thekson se Wiles nuk e konfirmoi mohimin e tij.
Portreti që ndërton tabloidi është i gjallë dhe personal. Ai përshkruan një debat në Konventën Kombëtare Republikane në vitin 2024, ku Grenell dyshohet se i bërtiti Wiles për kohën e fjalës në podium. Një burim pretendon se ai i tha asaj se ajo ishte arsyeja pse zgjedhjet do të humbeshin. Sipas gazetës, kjo përplasje ndër të tjera e përjashtoi atë nga çdo mundësi për t’u konsideruar për postin e Sekretarit të Shtetit në një mandat të dytë të Presidentit Trump. Grenell dhe ish pjesëtarë të tjerë të fushatës e mohojnë se një shpërthim i tillë ka ndodhur.
Si reporter që kam ndjekur për vite aktivitetin e Grenellit në Ballkan, unë e lexoj këtë shkrim jo për dramatikën, por për nëntekstin.
Çështja nuk është nëse brenda Washingtonit shkëmbehen fjalë të rënda. Çështja është nëse autoriteti joformal që Grenell dikur e ushtronte në demokraci të brishta vazhdon të ketë peshë.
Daily Mail raporton se Grenell u përjashtua nga bisedimet për Venezuelën pas përplasjes me Sekretarin e Shtetit Marco Rubio. Sipas gazetës, mosmarrëveshja kishte të bënte me mënyrën e trajtimit të Nicolás Maduro. Rubio, thuhet, kërkonte presion maksimal, ndërsa Grenell mbështeste një qasje më pragmatike, të ndërtuar mbi negociata. Dy burime diplomatike dhe një burim në Departamentin e Shtetit i thanë Daily Mail se Rubio, i mbështetur nga Wiles, e nxori përfundimisht Grenellin nga portofoli i Venezuelës.
Nëse kjo është e saktë, kemi të bëjmë me një ngushtim të mandatit formal. Do të thotë se aftësia e tij për të vepruar si i dërguar lëvizës është kufizuar.
Por artikulli nuk ndalet këtu. Ai e zhvendos vëmendjen në Serbi.
Sipas Daily Mail, Grenell tentoi të organizonte në maj 2025 një takim të qetë në Florida midis Presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiq, dhe Donald Trump. Takimi nuk ndodhi. Burime i thanë gazetës se Wiles e bllokoi personalisht këtë përpjekje, duke e lënë Vuçiqin në një situatë të sikletshme. Shpjegimi zyrtar nga Beogradi në atë kohë ishte se Vuçiq ndërpreu vizitën për shkak të një episodi shëndetësor.
Në maj 2025, KRONIKAT E BARUTIT raportoi³ se kthimi i papritur i Vuçiqit funksionoi si perde diplomatike. Burime me njohuri të drejtpërdrejta na thanë se takimi ishte kërkuar dhe ishte refuzuar. Daily Mail tani e pasqyron një verzion të ngjashëm përmes burimeve të veta.
Tabloidi shton edhe një shtresë tjetër. Ai pretendon se interesimi i Grenellit për takimin në Florida nuk lidhej vetëm me marrëdhëniet Serbi-SHBA, por edhe me projekte biznesi që përfshinin firmën e investimeve të Jared Kushner, Affinity Partners. Gazeta raporton se Grenell kishte luajtur rol në ndërmjetësimin e një projekti prej 500 milion dollarësh për një hotel luksoz dhe kompleks memorial në qendër të Beogradit, nën një qira 99 vjeçare me qeverinë serbe. Sipas gazetës, marrëveshja mund të ketë dështuar. Affinity Partners nuk iu përgjigj kërkesës për koment.
Megjithatë, hulumtimi i zhvilluar nga ekipi i Gunpowder Chronicles tregon se projekti në fjalë në fakt është tërhequr zyrtarisht. Siç raportoi⁴ Radio Evropa e Lirë më 16 dhjetor 2025, Affinity Partners hoqi dorë nga rizhvillimi i planifikuar prej 500 milion dollarësh i kompleksit të ish Shtabit të Përgjithshëm të Ushtrisë Jugosllave në Beograd, mes polemikave kontestuese në rritje të lidhura me problemet ligjore dhe politike. Sipas gjetjeve tona hulumtuese, tërheqja pasoi aktakuzat e ngritura nga Prokuroria për Krim të Organizuar në Serbi ndaj zyrtarëve të lartë lidhur me heqjen e statusit të mbrojtur të trashëgimisë kulturore të objektit.
Një zëdhënës i Affinity Partners i tha REL-së se firma po “tërhiqte aplikimin tonë dhe po tërhiqemi në këtë moment”, duke shtuar se “projektet me kuptim duhet të bashkojnë e jo të ndajnë”.
Raporti i REL-së thekson më tej se qeveria serbe kishte nënshkruar një qira 99 vjeçare që i jepte firmës së Kushnerit të drejta zhvillimi mbi ndërtesën e bombarduar nga NATO, e cila ishte shpallur monument historik. Projekti ishte përballur me kundërshtim të vazhdueshëm nga grupe të shoqërisë civile, arkitektë dhe figura të opozitës përpara se të braktisej zyrtarisht.
Qeveria serbe nënshkroi një qira 99 vjeçare që i lejonte një kompanie në pronësi të Jared Kushner të shndërronte ish selinë e Ushtrisë Jugosllave në Beograd në hapësirë tregtare. Disa në Beograd vunë në pikëpyetje përshtatshmërinë e ndërtimit të zyrave dhe rezidencave në një strukturë të bombarduar nga NATO në vitin 1999 dhe të shpallur monument historik. [© RFE]
Në Ballkan, ndërthurja e politikës me biznesin është gjithmonë e ndjeshme. Kur qasja diplomatike përzihet me ambicie tregtare, shtetet e vogla kthehen në terrene ndikimi.
Daily Mail raporton gjithashtu se Grenell vazhdoi ta mbante firmën e tij private, Capitol Media Partners, edhe gjatë kohës që shërbente si i dërguar presidencial. Ajo citon vlerësime publike për pasurinë e tij dhe përfitime nga kontrata private.
Asgjë nga kjo nuk është në vetvete e paligjshme. Por në Kosovë dhe Serbi, ku korrupsioni dhe ndikimi i jashtëm janë plagë të hapura, këto detaje ushqejnë perceptimin se ndërhyrja politike rrallë është neutrale.
Për ta kuptuar domethënien rajonale, duhet të kthehemi në vitin 2020.
Si i dërguar i posaçëm për dialogun Kosovë Serbi, Grenell luajti rol në manovra politike që çuan në rrëzimin e qeverisë së parë të Kryeministrit Albin Kurti. Një raport⁵ i Parlamentit Evropian, i publikuar në shkurt 2021, dokumentoi se si deklaratat për mundësinë e tërheqjes së trupave amerikane u shumëfishuan në një moment të brishtë politik. Koalicioni i Kurtit ra pas një mocioni mosbesimi.
Diplomatë francezë dhe gjermanë kritikuan publikisht ndërhyrjen. Grenell e mohoi se kishte inxhinieruar rezultatin
Shënim:
Redaksia, diplomacia. dk nuk e merr përgjegjësinë për pikëpamjet e autorit në shkrimin e botuar!
Respekt!
